Jeden szczep, który ma tak wiele odsłon – poznaj Chardonnay

Chardonnay potrafi zaskakiwać bardziej niż większość białych szczepów. Z tych samych winogron powstają zarówno lekkie, cytrusowe i wyraźnie mineralne wina, jak i pełne, kremowe trunki pachnące wanilią, masłem czy dojrzałym ananasem. Wszystko zależy od klimatu, gleby, terminu zbiorów oraz decyzji podejmowanych w winiarni. To właśnie ta niezwykła elastyczność sprawiła, że Chardonnay można dziś spotkać niemal w każdym ważnym regionie winiarskim świata.

Dlaczego Chardonnay może smakować tak różnie?

Chardonnay pochodzi z francuskiej Burgundii i należy do najbardziej rozpowszechnionych białych odmian winorośli na świecie. Co ciekawe, badania genetyczne wykazały, że jest potomkiem odmian Pinot i Gouais Blanc. Sam szczep nie narzuca winu jednego, bardzo dominującego aromatu. Zamiast tego wyjątkowo dobrze pokazuje warunki, w których dojrzewa, oraz sposób produkcji. Właśnie dlatego kieliszek Chardonnay z chłodnego Chablis może smakować zupełnie inaczej niż butelka pochodząca ze słonecznej Kalifornii.

W chłodniejszych regionach częściej pojawiają się zielone jabłka, cytrusy, gruszka, białe kwiaty i wysoka kwasowość. W cieplejszym klimacie owoce dojrzewają mocniej, dlatego profil przesuwa się w stronę brzoskwini, melona, mango, ananasa czy dojrzałych owoców pestkowych. Jeszcze większą różnicę może zrobić sposób winifikacji. Fermentacja lub dojrzewanie w dębowych beczkach dodają nut wanilii, tostów, przypraw i orzechów, natomiast fermentacja malolaktyczna może odpowiadać za charakterystyczne skojarzenia z masłem i śmietankową kremowością.

Chardonnay na świecie – od mineralnej Francji po słoneczną Australię

Najciekawsze w Chardonnay jest to, że trudno stworzyć jeden uniwersalny opis jego smaku. Kilkaset kilometrów, chłodniejszy klimat albo kilka miesięcy spędzonych w beczce potrafią zupełnie odmienić charakter wina. Szczególnie dobrze widać to przy porównaniu najważniejszych regionów produkcji:

• Europa – Francja, Włochy, Wielka Brytania i Austria. Francja pozostaje najważniejszym punktem odniesienia. W Chablis Chardonnay bywa smukłe, świeże, cytrusowe i mineralne, podczas gdy w innych częściach Burgundii może być znacznie pełniejsze, bardziej kremowe, orzechowe i złożone. Szczep jest również jednym z filarów produkcji szampana – Champagne Blanc de Blancs powstaje właśnie wyłącznie z białych winogron, najczęściej Chardonnay. We Włoszech można spotkać zarówno świeże wersje bez beczki, jak i bogatsze interpretacje z północnych regionów kraju. Coraz większą rolę odgrywa również Wielka Brytania, gdzie chłodny klimat sprzyja produkcji win musujących o wysokiej kwasowości;
• Ameryki – USA i Chile. Kalifornia pokazała światu najbardziej rozpoznawalną, bogatą odsłonę Chardonnay – dojrzałą, często beczkową, z nutami wanilii, tostów, masła i owoców tropikalnych. Nie oznacza to jednak, że każde amerykańskie Chardonnay jest ciężkie. W chłodniejszych częściach Kalifornii oraz Oregonie powstają również znacznie bardziej świeże i eleganckie wina. Chile korzysta natomiast z chłodzącego wpływu Pacyfiku. W regionach położonych bliżej oceanu Chardonnay zachowuje żywą kwasowość i cytrusowy charakter, mimo dużej liczby słonecznych dni;
• Australia, Nowa Zelandia i Republika Południowej Afryki. Australia przez lata kojarzyła się z potężnymi, mocno beczkowymi Chardonnay o tropikalnym charakterze, jednak współczesne winiarstwo coraz częściej zmierza tam w kierunku świeżości i precyzji. W chłodniejszych regionach można znaleźć wina z nutami cytrusów, nektaryn i białych kwiatów. Nowa Zelandia daje Chardonnay wyraziste, kwasowe i często bardzo eleganckie, natomiast RPA potrafi łączyć dojrzałość owocu z wyraźną świeżością, szczególnie w regionach pozostających pod wpływem chłodnego oceanu.

Właśnie dlatego przy Chardonnay warto zwracać uwagę nie tylko na nazwę szczepu, ale również na kraj, region i informacje o sposobie dojrzewania. Dwie butelki z napisem Chardonnay mogą reprezentować niemal przeciwne style.

Jak jeszcze wykorzystywane jest Chardonnay?

Nie można też zapominać o winach musujących. Chardonnay jest jednym z trzech najważniejszych szczepów tradycyjnie wykorzystywanych w Szampanii obok Pinot Noir i Meunier. Szczególną kategorię stanowią Blanc de Blancs, czyli szampany produkowane z białych winogron, w praktyce przede wszystkim z Chardonnay. Ten sam szczep wykorzystuje się również do produkcji wysokiej klasy win musujących między innymi w Wielkiej Brytanii, Australii, USA czy Republice Południowej Afryki.

To dlatego Chardonnay jest tak dobrym szczepem dla osób, które chcą poznawać świat wina poprzez porównania. Zamiast próbować kolejnych odmian, można sięgnąć po kilka Chardonnay z różnych krajów i zobaczyć, jak ogromny wpływ na smak mają klimat, terroir oraz praca winiarza. Chablis może być ostre, mineralne i cytrusowe, australijskie Chardonnay dojrzałe i brzoskwiniowe, a kalifornijskie kremowe, waniliowe i beczkowe – choć wszystkie powstały z tej samej odmiany winorośli.

Artykuł powstał we współpracy z https://wine-express.pl